KİBİR VE UCUB5180 - Ebu Said ve
Ebu Hureyre radıyallahu anhümâ anlatıyorlar: "Resülullah aleyhissalâtu vesselâm
buyurdular ki:
"Allah Teâla hazretleri şöyle dedi: "Büyüklük ridâmdır, izzet de izarımdır.
Kim bu iki şeyde benimle niza ederse ona azab veririm."
Müslim, Birr 136; Ebu Dâvud, Libas 29, (4090).
5181 - İbnu Mes'ud radıyallahu anh anlatıyor: "Resûlullah aleyhissalâtu
vesselâm: "Kalbinde zerre miktar kibir bulunan kimse asla cennete
girmeyecektir!" buyurmuştu. Bir adam: "Kişi elbisesinin güzel olmasını,
ayakkabısının güzel olmasını sever!" dedi. Aleyhissalâtu vesselâm da: "Allah
Teâla hazretleri güzeldir, güzelliği sever! Kibir ise hakkın ibtali, insanların
tahkiridir" buyurdular."
5182 - Bir diğer rivayette: "Kalbinde hardal tanesi kadar iman bulunan bir
kimse cehenneme girmez. Kalbinde hardal tanesi kadar kibir bulunan kimse de
cennete girmez."
Müslim, İman 147; Ebu Dâvud, Edeb 29. (4091); Tirmizi, Birr 61, (1999).
5183 - Hz. Ebu Hureyre radıyallahu anh anlatıyor: "Yakışıklı bir adam
Resûlullah aleyhissalâtu vesselâm'a gelerek: "Ben güzelliği seviyorum.
Gördüğünüz gibi bana güzellik de verilmiş. Kimsenin beni, ayakkabı bağı bile
olsa bu hususta geçmesinden hoşlanmıyorum. Ey Allah'ın Resülü! Bu (haram olan)
kibre girer mi?" diye sordu. Aleyhissalâtu vesselâm:
"Hayır! buyurdular. Ancak kibr, hakkı ibtal, halkı tahkirdir!"
Ebu Dâvud, Libas 29, (4092).
5184 - Amr İbnu Şu'ayb an ebihi an ceddihi radıyallahu anh anlatıyor:
"Resülullah aleyhissalâtu vesselâm buyurdular ki:
"Kıyamet günü, mütekebbirler küçük karıncalar gibi haşrolunurlar. Onları her
yönden zillet bürümüştür. Cehennemde Bûles denen bir hapishâneye sevkedilirler
Ateşlerin ateşi onları bürür. Cehennem ehlinin irinleri kendilerine içecek
olarak verilir. Bu içeceğe tînetu'l-habâl denir."
Tirmizi, Kıyamet 48, (2494).
5185 - Selemetu'bnu'I-Ekvâ' radıyallahu anh anlatıyor: "Resûlullah
aleyhissalâtu vesselâm buyurdular ki:
"Kişi kendisini (halktan büyük görüp) uzak tuta tuta cebbarlar arasına
kaydedilir de onların başına gelen musibete düçar olur."
Tirmizi, Birr 61, (2001).
5186 - Hz. Ebu Hureyre radıyallahu anh anlatıyor: "Resulûllah aleyhissalâtu
vesselâm buyurdular ki:
"İnsanlar, ya cehennem kömüründen başka bir şey olmayan ölmüş ecdadlarıyla
övünmekten vazgeçerler, yahut da Allah katında, burnuyla pislik yuvarlayan mayıs
böceğinden daha adi bir derekeye düşerler. Allah Teâlâ hazretleri sizlerden
cahiliye kibrini temizledi. Artık o, muttaki bir mü'min yahut bedbaht
bir,fâcirdir. İnsanların hepsi Hz. Âdem'in evlatlarıdır. Adem ise topraktan
yaratılmıştır."
Ebu Dâvud, Edeb 120, (5116); Tirmizi, Menâkıb (3950, 3951).
5187 - İbnu Ömer radıyallahu anhümâ anlatıyor: "Resülullah aleyhissalâtu
vesselâm buyurdular ki:
"Allah, Kıyamet günü, büyüklenerek elbisesini sürüyenin yüzüne
bakmayacaktır."
Bir diğer rivayette: "Elbisesini çalımla sürüyene bakmayacaktır" denmiştir.
Buhâri, Libas 1, 2, 5, Fezâilu'l-Ashab 5, Edeb 55; Müslim, Libas 42, (2085);
Muvatta, Libas 11; (2, 914);.Tirmizi, Libas 8, (1730); Nesâi, Zinet 102, (8,
206); Ebu Dâvud, Libas 28, (4085).
5188 - İbnu Mes'ud radıyallahu anh anlatıyor: "Resülullah aleyhissalâtu
vesselâm buyurdular ki:
"Kim namazda izarını (gömleğini) çalımla yere değecek kadar uzatırsa, Allah
onun ne günahını affeder, ne de onu kötü amellere karşı korur."
Ebu Dâvud, Salât 83, (637).
5189 - Hz. Ebu Hureyre radıyallahu anh anlatıyor: "Resûlullah aleyhissalâtu
vesselâm buyurdular ki:
"Bir adam, nefsinin hoşuna giden bir takım elbise içinde saçları da yapılmış
olarak giderken yürüme sırasında kibre düşmüştü ki, birden yere battı. Kıyamet
kopuncaya kadar orada zorlukla batmaya devam edecek."
Buhâri, Libâs 5; Müslim, Libâs 49, (2088).
5190 - Câbir İbnu Atik radıyallahu anh anlatıyor: "Resülullah aleyhissalâtu
vesselâm buyurdular ki:
"Kıskançlıktan bir nevi var ki Allah sever; bir kısmı da var ki Allah onu
sevmez. Allah'ın sevdiği kıskançlık, kişinin (mehariminden haram kılınmış bir
fiil görmesi ile) şüphe halinde duyduğu kıskançlıktır. Allah'ın sevmediği
kıskançlık, şüphe olmadan kıskançlık duymasıdır.
Aynı şekilde birkısım gurur vardır ki Allah hoşlanmaz, birkısmı da var, Allah
hoşlanır. Allah Teâlâ'nın sevdiği gurur, kişinin savaş sırasında ve sadaka verme
esnasında nefsine güvenerek duyduğu gururdur. Allah'ın buğzedip sevmediği gurur
ise, taşkınlık ve övünme sırasında duyduğu gururdur."
Ebu Dâvud, Cihâd 114, (2659); Nesâi, Zekât 66, (5, 78).
5191 - Cübeyr İbnu Mut'im radıyallahu anh demiştir ki: "Benim hakkımda "Sende
kibr var" diyorsunuz. Ben eşeğe binmiş, (dikişsiz) kumaşı (elbise olarak)
sarınmış, keçiyi sağmış birisiyim. Üstelik Resûlullah aleyhissalâtu vesselâm
bana: "Bun(lar)ı yapan kimsede hiçbir kibir bulunmaz" buyurdular."
Tirmizi, Birr 61, (2002).